Yaklaşık bir ay önce, tiyatro hayatımıza karşı sorumlu ve duyarlı bir yurttaş olarak, bir soru sormuştum: İzmir Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmenliğine atanan Levent Üzümcü ile yardımcısı Harun Özer’in İzenerji ile imzaladıkları sözleşme, yürürlükteki yönetmeliğe uygun mudur?…
Şehir Tiyatroları Yönetmeliği, Genel Sanat Yönetmeni için, 3 sezon sürecek ‘süreli bir görevlendirme’ öngörür.
Bu bağlamda: Levent Üzümcü ve yaveri Harun Özer’in işe girişleri, ayrı bir hizmet alımıyla 3 sezonu kapsayacak şekilde mi yapılmıştır; yoksa diğer sanatçıların tâbi olduğu ihaleye mi dahil edilmişlerdir?
3 sezonluk bir hizmet alımı yapılmışsa sorun yoktur. Ama eğer diğer sanatçıların tâbi olduğu ihaleye dahil edilmişlerse; buradan ağır bir sorun doğar. Çünkü bu, kendilerini bir anda sonsuza kadar kurumun sanatçısı yapıverdikleri anlamına gelir.
Yönetmeliğe aykırı bu durum, sakıncalar doğurur. Sakıncalardan biri ilkeseldir. 30 yıldır seminer, sempozyum, çalıştay ve kurultaylarda tartışılarak süzülmüş; tiyatro dünyamızda kabul görmüş, sonuç bildirgelerinde yer almış ve ilk kez İzmir’de hayata geçmiş ‘süreli yönetim görevi’ ilkesinin, aymazlıkla çöpe atılmasıdır. Bu konuda mücadele edenler hesap sorar.
Bir diğer sakınca yönetseldir. Kesin olarak bilme imkânımız yok ama Üzümcü ve yaverinin, sanatçıların iki-ikibuçuk-üç katı maaş almakta oldukları söylentisi yaygındır. Eğer bu doğru ise, -ne işe yaradıklarından bağımsız olarak- oldukça lezzetli ve itibarlı bir pozisyon sayılır. 3 sezonluk görev süresi sona erdiğinde bu pozisyonlarını terk etmek istemezlerse; kurum, ya sürekli olarak onlara katlanmak ya da tazminat ödeyerek ayırmak zorunda kalabilecektir.
Bir sakınca da “Bu iki eleman sınava girmişler mi?” konusunun gündeme gelmesi olacaktır. Hatırlayalım: Darbeci Genel Sanat Yönetmeni Üzümcü, tiyatronun kurucu kadrosundan sanatçı ve yönetici Özlem Karabay’ı “sınavsız girmiş” uydurmasıyla işten atma cüretini göstermişti. Böylece bir kurucu sanatçının, -kurulacak olan tiyatronun, hiç bir zaman yapılmayacak olan- sınavından geçmiş olmasını şart koşmak gibi bir oksimoron icadetmiş; bir kurucu-sanatçıdan, salt kendi bulanık hayalinde varolan bir sınavdan geçmiş olmasını bekleyerek; kurumdan uzaklaştırılması gerektiğine karar vermişti. Bu safsatayı da ‘ilke’ olarak savunmuştu.
İşe girişleri, ayrı bir hizmet alımıyla 3 sezonu kapsar şekilde yapılmamış da; diğer sanatçıların tâbi olduğu ihaleye dahil edilmişler ise; yani böylece kendilerini sanatçıların 2-3 katı maaşla, sonsuza kadar kurumun sanatçısı pozisyonuna taşıdılar ise; şu soru yakalarına yapışır:
Kuruma sınavsız nasıl girdiniz?…
İşten çıkarmak için öne sürülen o uyduruk ilke, kendileri işe girerken unutuldu mu?…
Özetle, şunu bilmek istiyoruz: Levent Üzümcü ve Harun Özer ile 3 sezonluk bir hizmet alımı sözleşmesi mi yapılmıştır; yoksa yönetmeliği dinamitleyen bir kurnazlıkla, kendilerini sınavsız-mınavsız kurumun kalıcı sanatçıları ilan etmelerine göz mü yumulmuştur?
Demokratlık, dürüstlük ve şeffaflık gereği, bu konunun aydınlatılması ve kamuoyuna objektif bilgi verilmesi gerekmez mi?…
YÜCEL ERTEN
İzmir, Ağustos 2025
